Ruhani: Amerika’nın KOEP’ten çıkması, iki ülke ilişkilerinde tarihi bir fırsatın yanmasıdır

New York, 26 Eylül, IRNA- İran İslam Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani, Amerika Dış Politika uzmanları toplantısında, Amerika’nın Kapsamlı Ortak Eylem Planından (KOEP) çıkmasının iki ülke ilişkilerinde tarihi bir fırsatın yanması olduğunu söyledi.

BM, 73. Genel Kurul çalışmalarına katılmak için New York’ta bulunan Ruhani, Amerikan Dış Politika uzmanları toplantısında 2013 yılında Cumhurbaşkanı seçildiğinde dış politikasını dünya ile yapıcı işbirliği olarak ilan ettiğini ve o temelde de uygulama yapıldığını belirterek, ‘’Uzun yıllar aramızda güvensizlik olan ülkelerle işbirliği yaratmak diğer ülkelere göre zordu, Amerika ile ilgili ilk aylarda nükleer konu hakkında iki ülke dışişleri bakanları arasında görüşmeler olması kararı aldık’’ dedi.

Ülkeler arasında güvenin nisbi olduğunu ifade eden Ruhani, Amerika ile de nükleer konuda anlaşma sağlandığı ve bunun uygulanması takdirde bu konunun diğer konularda görüşmek için bir zemin oluşturulabilme kararı aldıklarını belirtti.

Tüm zorluklara rağmen 2015 yılında bir çok kişi için hayret verici olan bir anlaşma sağlandığını ifade eden Ruhani, o zaman bazıları İran’a bazıları da Amerika’ya güvenilmeyeceğini fakat Kapsamlı Ortak Eylem Planının (KOEP) tarihi bir sınav olduğunu belirterek, ‘’UAEK’nın raporlarına göre İran tüm taahhütlerini yerine getirmiştir fakat Amerika ve diğer taraflar taahhütlerini yüzde 100 yerine getirmediler’’ dedi.

Amerika’nın yeni yönetimle birlikte yeni şartlar oluştuğunu ifade eden Ruhani, Amerika’nın hiçbir delil ve mantık ileri sürmeden anlaşmadan çekildiğini ve bunun anlamının iki ülke arasında tamir edilmeye çalışılan harap bir köprünün yeniden yıkılmaya ter edilmesi olduğunu söyledi.

Amerika’nın dünya’da önemli ülke olduğunu ve İran’ın da Ortadoğu bölgesinde etkili ülke olduğunu ifade eden Ruhani, iki ülkenin irtibat ve karşılıklı güveni ile iyi adımlar atma imkanına sahip olduklarını fakat Amerika’nın KOEP’ten çıkmasının iki ülke için tarihi bir fırsatın kaçırılması olduğunu söyledi.

Amerikan yetkililerinin bazılarının İran’a uygulanan baskının İran yönetiminin ortadan kalkması için olduğunu söylediklerini ifade eden Ruhani, bu sözlerin iki taraf arasındaki nisbi güveni de yok ettiğini söyledi.

Amerikan yönetiminde farklı sesler duyulduğunu, Amerikan Cumhurbaşkanı ile Dışişleri ve Milli Güvenlik Konseyi Danışmanının sözlerinin farklı olduğunu ve hangi sesin dinlenmesinin soru işareti yarattığını ifade eden Ruhani, ‘’Amerikan yönetimi baskı uygulayarak İran yönetimini ortadan kaldırabileceğini düşünmek hatadır’’ dedi.

İran’ın nükleer müzakerelerden pişman olmadığını zira bu hususta büyük bir iş başladıklarını ve uygun bir noktaya vardıklarını ifade ederek, ‘’Amerika’nın Lübnan, Suriye, Irak gibi ülkelerdeki tecrübeleri zorbalıkla bir yere varamadığını göstermektedir ve İran ile ilgili de tüm ekonomik sorunlara rağmen onları geride bırakacağız’’ dedi.

Ruhani, İran’ın Suriye’deki varlığı ile ilgili bir soruya karşılık, ‘’İran’ın Suriye’deki varlığı o ülke yönetimi isteği doğrultusunda ve terörizmle mücadele içindir. Biz kendimiz terörizm ve kitle İmha Silahlarının kurbanıyız ve bundan dolayı Irak ve Suriye devletleri tarafından terörizmle mücadele için yardım istendiği zaman onlara olumlu cevap verdik’’ dedi.

Amerika’nın dünya’nın çeşitli yerleri Ortadoğu bölgesinde menfaatleri olabileceğini ve bunları kendi menfaati için değerlendirebileceğini ifade eden Ruhani, ‘’Biz ülkelerin bir biri ile işbirliğine karşı değiliz fakat müdahale hiçbir ülkenin hakkı değildir’’ dedi.

Ülkelerin bir biri ile ilişki ve iletişimde olmasının normal olduğunu ifade eden Ruhani, ülkelerin bir biri ile siyasi ve ekonomik ilişkileri olduğunu fakat Amerika’nın sorunun bölgede olmayı kendine hak olarak gördüğünü fakat bölgede tarihi ve medeniyeti ile nüfuz sahibi İran’a bu hakkı tanımaması olduğunu belirtti.

Amerika’nın İran aleyhindeki baskı ve ambargolarının kimsenin yararına olmadığını belirten Ruhani, ‘’Bu ambargolardan örneğin Amerika’nın BOEİNG firması da etkilenmekte ve bu ambargolarla birlikte Avrupa, Çin, Rusya ve diğer ülke firmaları da zarar etmektedir’’ dedi.

İran’ın KOEP’ten zararlı çıkmadığını ifade eden Ruhani, KOEP’in en büyük faydasının dünya tarafından İran’ın mantık ve görüşme ehli olduğunu bilmesi ve İran’ın taahhütlerine sadık olmasının ispatlanması olduğunu söyledi.

Amerika’nın KOEP konusunda BM Güvenlik Konseyinin 2231 nolu kararına aykırı hareket ettiğini ve bunun dünya’nın tarihi hafızasında kalacağını ifade eden Ruhani, Amerika’nın bugün bu konuda yalnız kaldığını ve birkaç ülke hariç diğer dünya ülkelerinin Amerika’nın KOEP’ten çıkmasından dolayı üzgün olduklarını söyledi.

Ruhani, İran ve Amerika arasında müzakere için o ülkenin öncelikle KOEP’e geri dönmesi gerektiğini belirterek, ‘’Müzakere atmosferi hazır olmalı, birinin kafasına silah dayayarak ondan müzakere etmesini isteyemeyiz’’’ dedi.

Twitter'da Takip Ediniz. @Irna_Turkish

2012