Ruhani: ABD politikalarının geleceği dünya için öngörülemezdir

İran İslam Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani, ABD Cumhurbaşkanı’nın tavrı ve davranışlarının tüm olumlu yönleri yok ettiğini belirterek, ABD politikalarının geleceğinin devletler, uzmanlar ve dünya için öngörülemez olduğunu söyledi.

Amerika’nın NBC televizyon kanalına bir mülakat veren Ruhani, Kapsamlı ortak Eylem Planının (KOEP) 7 ülke ve AB’nin yıllarca çabası sonrası elde edildiğini bu anlaşmanın herkesin yararına olabileceğini ve kaygıları giderebileceğini ve şartları ülkelerin ekonomik, kültürel ve bilimsel alanlarda ilişkilerini geliştirmeye hazırlayacağını belirtti.

İstikrarsız Ortadoğu bölgesinde İran’ın tek istikrar yaratan ülke olduğunu belirten Ruhani, ‘’ Bu gerçeğin haricinde bir söz bölgeye ve uluslararası ilişkilere yardımcı olmaz’’ dedi.

‘’ABD, KOEP’ten çıktığında ağır bedel öder’’ sözünün açılımı sorular Ruhani, ‘’BM Güvenlik Konseyi tarafından onaylanan ve konusu silahların gelişmesini önlemek olan Çoklu bir anlaşmadan ABD’nin çıkmasının büyük bedeli vardır. Bunun anlamı ülkelerin ABD’ye güvenmeyecekleridir ve bu ABD’nin ödeyeceği en büyük bedeldir. Bu durumda hiç bir ülke oturup ABD ile bölgesel sorunları konuşmaz’’ dedi.

Ruhani, ‘’KOEP’in her kelimesi ve cümlesi tartışıldı ve çeşitli ülkelerde onaylandı ve nihai onaydan da geçti. ABD burada taahhütlerinden cayarsa bu diğer ülkelerin ABD’ye güvensizliğini sağlayacaktır’’ dedi.

KOEP’in yarattığı ekonomik fırsattan ABD halkı ve müteşebbisleri ve firmalarının da yararlanabileceğini ve bunda bir engel olmadığını ifade eden Ruhani, İran ve BOEİNG arasından imzalanan onlarca uçak alım anlaşmasının hem İran, hem de Amerikanın yararına olduğunu belirterek, bunların haricinde iki ülke arasında barışçıl ilişkilerin iki ülke ve bölgenin yararına olacağını söyledi.

Ruhani, iki ülke halklarının birbirini ziyaret ederek tanımadan mahrum etmenin zararlı olduğunu belirterek, ABD’nin KOEP’ten çekilmesinin o ülke için zararlı olacağını, KOEP’in kalmasının da ortamı çeşitli işbirliğine hazırlayacağı yararı olduğunu söyledi.

Diğer ülkelerin, Rusya’nın, Çin’in ve AB’nin KOEP’e bağlılıklarını ve ABD’nin de KOEP’e bağlı kalmasını açık şekilde ilan ettiklerini belirten Ruhani, ‘’ABD’nin KOEP’ten çıkması yeni şartlar yaratır , bu şartlar eski şartlar değildir, bugün taahhütler 7 ülke arasında ve BM’de bunu onaylamıştır, bu ülkelerden biri anlaşmadan çekilirse, İran için çeşitli seçenekler söz konusu olacaktır ve bunlardan birini seçecektir’’ dedi.

Ruhani, ABD’nin KOEP’ten çekilmesi durumunda İran’ın nükleer faaliyetlerine başlayıp başlamayacağı ile ilgili bir soruya karşılık, ‘’Tarafların birinin taahhütlerine bağlı kalmaması durumunda seçeneklerden biri eskiye dönmektir. Bu bizim için zor değildir. Biz kolaylıkla geçmiş faaliyetlerimize dönebiliriz. İran taahhütlerine sadıktır ve bu Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu tarafından da ilan edilmiştir ‘’ dedi.

İran’ın nükleer faaliyetlerine dönmesinden maksadın barışçıl nükleer faaliyetler olduğunu vurgulayan Ruhani, ‘’Biz NPT üyesiyiz, NPT’den çıkmak istemiyoruz. Ek protokolü uyguluyoruz ve bundan dolayı bugüne kadar olduğu gibi hiçbir zaman nükleer silah yapımına yönelmeyeceğiz.’’ Dedi.

Ruhani, ABD yetkililerinin İran’ın füze faaliyetleri ile söylediklerinin doğru olmadığını belirterek, ‘’Biz nükleer müzakerelerde açık bir şekilde füzelerle ilgili kimseyle müzakere etmeyeceğimizi söyledik. KOEP’in ruhu ve metni bir milletin savunma gücüyle ilgili değildir. Biz hassas bir bölgede yaşıyoruz ve 8 sene istemediğimiz bir savaşa maruz kaldık. İran terörizmin kurbanlarındandır, bölgenin şartları istikrarsızdır. Bunlardan dolayı ülkemizi ve kendimizi korumak için savunma gücüne ihtiyaç duymaktayız ve füzeler bizim savunma gücümüzün bir parçasıdır’’ dedi.

Ruhani, ABD Başkanı Trump’ın İran ve Kuzey Kore’yi uluslararası istikrar için tehdit olarak anlatması ile ilgili bir soruya karşılık, ‘’Bu tamamen yanlış tanımlamadır. Kuzey Kore bugün NPT üyesi değildir. UAEK denetçilerine ülkeye giriş izni vermemekte. Kuzey Kore açık şekilde nükleer bomba yapmak istediğini söylüyor. Kendi nükleer bombasını deniyor ve nükleer silahlara sahiptir. İran başından beri NPT üyesidir ve onu kabul etmekte. Bugün UAEK denetçileri İran’ın tesislerini denetliyorlar’’ dedi.

Ruhani, ‘’İran’ın Lideri açık bir şekilde nükleer silahların yapımı, saklanması, kullanımının haram olduğuna dair fetva vermiştir. Bizim gizleyecek bir şeyimiz yoktur ve dünya’ya açık şekilde barışçıl nükleer teknoloji peşinde olduğunu ilan ediyoruz ve dünya ile bu alanda işbirliği yapmak istiyoruz, UAEK denetçileri sürekli İran’da denetimler yapmaktalar ve bundan dolayı İran ve Kuzey Kore’yi kıyaslamak insanları doğrulardan saptırmaktır.Bu gayrı ahlaki yanlış ve halkımıza doğruları söyleme taahhüdü terstir’’ dedi.

Ruhani, Trump ile görüşmeye hazır olup olmadığına dair bir soruya karşılık, ‘’Devrim sonrası İran ve Amerika Cumhurbaşkanları arasında ikili ve direkt bir müzakere olmamıştır. ABD’nin geçmiş hükümetinde bunun şartları hazırlanıyormuş gibiydi, fakat Bay Trump’ın tarzı ve tutumu bunu ortadan kaldırmıştır. ABD yönetimi İran’da rejim değişikliğinden bahs ederken İranlı yetkililerin onlarla konuşmasının anlamı yoktur. ABD önemli bir taahhüdü ile ilgili şüphe ile bahs ederken konuşmanın bir anlamı yoktur’’ dedi.

Ruhani, Suriye konusu ile ilgili bir doruya verdiği yanıtta, Suriye’nin durumunun geçmişten daha iyi olduğunu söyledi ve IŞİD’in zayıfladığını belirtti.

Twitter'da Takip Ediniz.

@Irna_Turkish